Güvenli İnternet Merkezi, çocukların İnternet ve sosyal medya mecralarında güvenliğinin sağlanmasına yönelik "Dijital Mahremiyet Rehberi" hazırladı. Rehbere haberin devamında bulunan linkten ulaşabilirsiniz.
İnternet ve akıllı telefonların kullanımının hızla artması sosyal medya araçlarının kullanımının da aynı derecede artmasına neden olmuştur. Bazı kişiler sosyal medyayı günlük hayatlarının vazgeçilmezi olarak görme eğilimindedirler. Daha hızlı etkileşim kurma, bilgiye çabuk ulaşılabilirlik, başkalarının hayatlarını merak etme vb. durumlar sosyal medya kullanımının tercih edilmesinin sebepleri olabilmektedir. Sosyal medya, kişilerin günlük hayatlarının bir parçasını yansıtabildikleri ve sürekli aktif olan bir mecradır. Sosyal medya araçları ile kişiler kendilerini olmayı arzu ettikleri kimliklere bürünerek sergileyebilmekte hatta kimi zaman yaşam tarzları ve imajları anlamında aşırıya kaçabilmektedirler.
Dijital Ayak İzi (Digital Footprint), İnterneti ve sosyal medyayı kullanırken farkında olarak (aktif) veya farkında olmayarak (pasif) oluşturulan kişisel veri izi bilgisidir. Dijital ortamdaki yaşantınızın farkında olarak, Dijital Ayak İzlerini azaltabilir, dijital kimliğinizi güçlü bir şekilde inşâ edebilir ve yönetebilirsiniz.
Sosyal medya araçlarının ortaya çıkmasıyla birlikte kişiler uzun zamandır görmedikleri arkadaşlarını bulma imkânına, onlardan birçok kanal aracılığıyla haber alma, takip etme, kendileri hakkında paylaşım yapma imkânı bulmuşlardır. Özellikle fotoğraf paylaşımının arttığı da açıkça görülebilmektedir.
"Numara Komşusu Akımı" nedir, hukuki sonuçları nelerdir?
Dijital mecralarda, sağlık ile ilgili bilgiye erişim konusu, internet ve sosyal medyanın çok sesli, dezenformasyona ve manipülasyona açık yapısı nedeniyle her zaman için risk barındırmıştır. Bu risk Koronavirüs salgını sürecinde daha da artmış gözükmektedir.
Bazı büyük sosyal medya şirketleri bugün küresel aktörler misali toplumları kendi belirledikleri kurallara, inançlara ve politikalara göre yönlendirebiliyor. Dünya çapında çok büyük kullanıcı sayısı sayesinde milyarlarca dolar gelir kazanan küresel sosyal medya şirketleri, hukuki noktada hiçbir sorumluluk almadığı gibi, bazı ülkeleri muhatap kabul etmeyerek, ülkelerin siber egemenliğini tanımıyor.
Teknolojinin hızla gelişmesi ile kişilerin bilgiye ulaşmaları ve bu bilgileri aktarmaları oldukça kolay bir hale gelmiştir. Kişiler istedikleri gibi içerik ve bilgi paylaşma imkânına sahipler ve aynı zamanda ilgi alanları doğrultusunda kendilerini gelişme amaçlı paylaşılan bilgilerden de istifade edebilmektedirler. Bilgilere erişimin hızla olmasının getirdiği avantajların yanı sıra dezavantajları da bulunmaktadır. Bunlardan en önemlisi kaynakların güvenirliği konusudur. Herhangi bir konu hakkında internette araştırma yaparken kısa zamanda birden çok kaynak karşımıza çıkmakta ve bu bilgilerin bazıları kimi zaman bizleri yanıltabilmektedir. Tam da bu noktada bilginin istenilen şekilde evirilmesi ve bir algı yaratmak uğruna değiştirilebileceği gerçeğini unutmamak gerekir.
Günümüzde sosyal medya araçlarının kullanımı birçok kişi tarafından neredeyse yemek içmek kadar önemli hale gelmiş, bir alışkanlık haline dönüşmüştür. Sosyal medya araçları toplum, kültür, yaş, cinsiyet ayırt etmeksizin herkesin ortak bir mecrada buluşabildiği bir sosyalleşme aracı olmuştur. Sosyal medya araçlarının her biri birbirinden farklı ya da ortak özelliklere sahip olabilmektedir. Bazı sosyal medya araçları kişilerin bilgi, ilgi alanlarını paylaşma ve iletişim kurmalarına yönelik kullanılırken bazıları ise sadece eğlence amaçlı kullanımına imkân tanımaktadır. Bunların yanı sıra sosyal medya araçları, kimi kişiler için sosyalleşmekten kaçtıkları ve sadece çevresinde olup bitenleri takip etme aracıyken kimi kişiler için ise diğer kullanıcılar tarafından beğenilme, takdir edilme, kısa yoldan şöhret olma veya para kazanma amaçlı kullanılabilen mecralardır.
Teknolojik gelişmelerin hemen her açıdan hayatımızı etkilediği bir zamandayız. Şüphesiz teknoloji denildiğinde aklımıza ilk gelen internet. Geçmişe dönüp baktığımızda internet başta olmak üzere son otuz yıldaki teknolojik gelişmelerin, hayatımızda çoğu şeyi değiştirdiğini görüyoruz.
Bir an için şöyle düşünün; sahte kimlikler arkasına saklanarak, internetten veya sosyal medyadan yalan ve iftiralarla sizi tehdit eden dijital katiller olsa ne yaparsınız? Büyük bir nefret ve kin ile hareket eden bu dijital katiller, sizi hedef tahtasına koysa nasıl davranırsınız? Böyle bir durumla karşılaşsanız psikolojiniz nasıl olur?
Tüketim toplumlarında bireyler yaşamak için tüketmez, tüketmek için yaşar hale gelirler. Çünkü tükettikçe bir sosyal statü kazanılacağı, bir kimlik kazanılacağı inancı hâkim olmuştur. Bireyler kendilerini markalar yoluyla ifade etmektedir. X marka spor ayakkabısı olmadan bireyin spor yapmaya hakkı yoktur sanki veya Y marka otomobile sahip olmadan, birey kendisini asla o grubun üyesi gibi hissedemeyecektir(!) Birey kişiliğiyle değil, kullandığı ve sahip olduğu eşyalarla, metalarla kendini konumlamakta ve tanımlamaktadır.
Sosyal medyada gezinirken pek çok şeye dikkat etmiyoruz. Tweet'lerimiz, Instagram fotoğraflarımız veya Facebook paylaşımlarımızın çoğu uygulama üzerinden kaldırsak dahi aslında tamamen silinmiyor. Dürüst olalım. Sosyal medyada herhangi bir şey paylaşmadan önce kendimize şu soruyu soruyor muyuz: “ Bunu gerçekten paylaşmalı mıyım? ”
İnternet ve sosyal medyada dolaşan, akıllı telefonlara ve tabletlere yükledikleri uygulamalara telefondaki birçok yere erişim izni verenlerin unutmaması gereken bir gerçek var: İnternette dolaştığımız mecralarda bıraktığımız "Dijital ayak izlerimiz" kayıt altına alınıyor. Bırakılan bu izlerin yarın bir gün karşımıza çıkma olasılığı oldukça yüksek. Onun için sanal ortamda yüzümüzü kızartacak değil, yüzümüzü ağartacak ayak izleri bırakmak zorundayız.
İlk soru şu: İnsanoğlu, sosyal medyayı neden bu kadar sevdi? Belki, beğenilmek için… Peki, neden beğenilme isteği duyar insan? Neden hayatı üzerinden “hesap” ya da “bildirim” verme ihtiyacı hisseder sosyal medyada başka insanlara, başka hayatlara? Hem yöneltilen bu “beğeniler”, gerçek midir?
Bu ortamlarda yaşanan aslında, mutluluğu başkalarının beğenilerinde, başkalarının yaptığı yorumlarda ve başkalarının bakışlarında aramaktır. Yani başkalarının sizi mutlu zannetmesi üzerine bina edilmiş sahte bir mutluluk hissinden ibaret olan bir dünya.
Teknolojik cihazları kullanırken kendimizi, duygularımızı, hayatımızı, aile ve sosyal ilişkilerimizi, görev ve sorumluluklarımızı ne yönde etkilediğini objektif bir şekilde değerlendirmeliyiz. Teknolojiyi amaçlarımız doğrultusunda ve farkında olarak mı kullanıyoruz, yoksa internetin ve sosyal medya mecralarının bitimsiz dünyasında oradan oraya sürükleniyor muyuz?!
İnternetle ve sosyal medya ile yatıp internet ve sosyal medya ile kalkıyoruz. Teknolojik aletlerle iç içe yaşıyoruz ve onları kullanıyoruz. Bilemiyorum belki gelecekte yapay zekâ ile donatılmış robotlar insanları yönetmeye başlar. Elimizdeki akıllı telefonumumuz her DIT dediğinde hemen ona bakma gereği duyuyoruz, sosyal medyada ne kadar beğenildiğimiz, yazdıklarımız ve paylaştıklarımızın ne kadar paylaşıldığı, ne kadar izlendiğimiz bizim için o kadar önemli hale geldi ki…
Teknolojinin hızla geliştiği günümüz dünyasında ekranlar hayatımızın vazgeçilmezi haline gelmiştir. Günlük rutin işlerin yapılması, eğlence amaçlı video seyretme, internet ve sosyal medyada gezinme bankacılık işlemlerini yapma gibi birçok faaliyet ekranlar üzerinden yapılabilmektedir. Doğru kullanıldığında birçok faydası bulunan bu ekranlar, yanlış kullanılması durumunda özellikle çocuklar ve ergenler için büyük riskler taşımaktadır.
Teknolojik cihazları kullanırken kendimizi, duygularımızı, hayatımızı, aile ve sosyal ilişkilerimizi, görev ve sorumluluklarımızı ne yönde etkilediğini objektif bir şekilde değerlendirmeliyiz. Teknolojiyi amaçlarımız doğrultusunda ve farkında olarak mı kullanıyoruz, yoksa internetin ve sosyal medyanın uçsuz bucaksız dünyasında oradan oraya sürükleniyor muyuz?!